Δήμητρα Ματσούκα (ηθοποιός)

5410 dimitra matsoyka ithopoios

Ερμηνεύει μόνη επί σκηνής το κείμενο «Μήδεια, ένα μανιασμένο ποίημα» του Ζαν-Ρενέ Λεμουάν σε σκηνοθεσία του Λευτέρη Γιοβανίδη στο νέο θεατρικό και όχι μόνο χώρο, το Black Box. Η Δήμητρα Ματσούκα μίλησε στον Σωτήρη Ζήκο.

Πώς προέκυψε ως επιλογή αυτό το κείμενο; Η πρόταση μου έγινε από τον σκηνοθέτη, όπως συνήθωs συμβαίνει. Πρόκειται για παράσταση που παρουσιάστηκε στα πλαίσια του ελληνογαλλικού φεστιβάλ στο ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης τον Μάιο που μας πέρασε. Στην πραγματικότητα το έργο επελέχθη από το Γαλλικό Ινστιτούτο και παρουσιάσθηκε για πρώτη φορά στο MC3 theatre στο Παρίσι τον Μάρτιο του 2014, με τον ίδιο τον συγγραφέα, Ζαν Ρενέ Λεμουάν, να ερμηνεύει την Μήδεια και σε μια ολότελα διαφορετική θεατρική συνθήκη από αυτήν της δικής μας παράστασης.

Τι αφηγείται αυτό το κείμενο και ποια Μήδεια είναι αυτό το πρόσωπο; Ο Lemoine χρησιμοποιεί τον μύθο της Μήδειας για να μιλήσει για την αμφισημία της ετερότητας, του αρσενικού και του θηλυκού, της τοξικότητας του οικογενειακού δεσμού μα και της αιώνιας φαντασίωσης της Ανατολής για την καθυπόταξη της Δύσης. «Λέω στον κόσμο πως είμαι ηττημένη και δεν ντρέπομαι. Θα γίνω έτσι ώστε να με ποθούν, θα γίνω Δυτική. Θα γίνω όπως εσείς.»

Ποιο ρόλο παίζει η «όψη», σκηνικά κοστούμια, φωτισμοί, σε αυτήν την παράσταση; Το σκηνικό μας είναι μια καλλιτεχνική εγκατάσταση, installation όπως συνηθίζεται να λέγεται. Ένας χώρος μεταξύ συνειδητού και ασυνείδητου όπου κάνουμε μαζί με την ηρωίδα όλο αυτό το απίστευτο ταξίδι της.

Έχετε ξανακάνει μονόλογο; Δεν είναι ένα είδος θεάτρου που κάποτε ήταν πολύ σπάνιο και τώρα το βλέπουμε αρκετά συχνά; Είναι γεγονός αυτό το οποίο επισημαίνετε. Ωστόσο οι θεατρικοί συγγραφείς  ίσως να φέρουν την αρχική ευθύνη. Κάποτε γράφονταν έργα για οκτώ, δέκα, δεκαπέντε πρόσωπα. Πλέον όχι, και αυτό συμβαίνει παγκοσμίως και προφανώς είναι σημάδι των καιρών, ίσως και αποτέλεσμα μιας γενικότερης κρίσης. Ή απλώς αυτή η πληθώρα μονολόγων να αφορά σ’ ένα είδος που μπορεί και να αποτελέσει άσκηση ύφους για αυτόν που τον γράφει, μια πρόκληση δεδομένου ότι ό,τι έχει να πει το λέει με όπλο την αφήγηση ενός μόνο ήρωα. Είναι ένα είδος απαιτητικό για όλους όσους εμπλέκονται. Δεν είχα ανάλογη εμπειρία, και παρά την αγωνία -το εννοώ- αισθάνομαι κερδισμένη από αυτήν την περιπέτεια. Ο λόγος που αυτή συνεχίζεται στη Θεσσαλονίκη, μα και αμέσως μετά στην Αθήνα στο θέατρο Ρεξ, είναι η θερμή αποδοχή της παράστασης από ανθρώπους διαφορετικούς και συχνά επιφυλακτικούς με το είδος. Αυτό ήταν για μένα και τον Λευτέρη (Γιοβανίδη, σκηνοθέτη της παράστασης) μια μικρή νίκη.

«Μήδεια, ένα μανιασμένο ποίημα» στο Black Box